begin | introductie | fotos | links
 
 
Archief van weblog 2004/2005

Terug
op 26/04/2005

Nederland. Om maar goed te beginnen ging ik van Schiphol met Ike gelijk door naar Terschelling, via de Afsluitdijk en Harlingen. Hier vooral groen gras, blauwe lucht en geel zand. Mooi eenvoudig. Vooral wennen aan de lawaaiige Nederlanders (telefoongesprekken in de trein!). Maar de rest voelt zo bekend.

De korte reis van het ene eiland naar de nader was vermoeiend, maar waardevol. Buenos Aires is een stad om zeker snel terug te komen. Levendig en stralend. New York bleek minder indrukwekkend dan ik me had voorgesteld, maar daardoor menselijker en toegankelijk. Het mooiste is Manhattan als je er met de Staten Island Ferry op afvaart.

Nu hier terug zal ik snel tijdelijk werk zoeken, een vervolgstudie vinden, veel met ZUUR doen en misschien zelfs een rijbewijs halen. Plannen genoeg. Volgende bestemming? Ik hoorde dat Oekraïne deze zomer geen visumplicht heeft, en Russisch leren kan in Odessa ook. In Zuid-Amerika kom ik ook terug, maar niet zo heel snel. Ver, dus duur. Overal zoveel te zien.


Bs As
op 17/04/2005

Welcome to the real world. Buenos Aires is een grote cultuurschok, maar gelukkig een ruime, vriendelijke stad in nazomer. Vandaag zijn Ignacio en ik de halve stad doorgefietst (zo n 5 uur fietsen), op weg naar vrienden van hem. Ik heb voornamelijk rondgestruint en wat sympathieke mensen ontmoet, scheelt dat ik niet als een toerist hoef rond te rennen om alles te zien. Het is vooral een terugkeer naar cultuur en anonieme mensen. Gisteren (om te compenseren voor mijn afwezigheid op Motel Mozaique) gedanst op Pete Tong, die helaas ingeleid werd door een suffe DJ met een gebroken hand. En de cafes zijn een verademing.

Mijn aankomst hier was een dag vertraagd, doordat de auto waarin we van Puerto Williams naar Puerto Natales werden gebracht van de weg raakte en over de kop ging. Het had veel erger kunnen zijn, we eindigden weer op de weg en ieder had slechts lichte verwondingen. De schrik was er niet minder om, helemaal voor Gaby, de eigenaar van de auto die met ons meewas en hier haar inkomstenbron in diggelen zag staan. Er waren nog veel sneue details, in ieder geval waren we twee uur later terug in Williams en moesten we nog twee uur in hospitaal en bij de politie doorbrengen om de rapporten te kunnen opmaken.

Vreemd om na afscheid weer terug te keren. Afgezien van de mede-studenten heb ik dan ook bijna niemand gezien. De periode van afscheid nemen was al lang geweest, ook omdat Rodrigo maandag al wegging. Dus hadden we zaterdag een groot afscheidsfeest en zondag een stiller afscheid van Rodrigo. Maandag had ik de families en meer mensen (van rond de 40) uitgenodigd, zij die van de lokale bevolking voor mij het belangrijkst waren geweest. De laatste avond hadden we een diner met 9 mensen, waarvan er 5 de dag erna weggingen (2 om weer snel terug te keren). Het wordt stil op het eiland. Maar ik ben daar niet meer om dat mee te maken.

Morgen met de bus naar Santiago, ik weet niet of ik meer ga schrijven voor ik terugben. Je zal wel zien.


Reacties:
Siemen op 18/04/2005
Heb je een klein half jaar survival aan de andere kant van de wereld overleefd, krijg je in je laatste dagen nog een ongeluk :). Gelukkig is alles goed afgelopen! (Heb jij toevallig in Chili je rijbewijs gehaald of zo???)

Veel plezier - geniet nog even van je laatste dagen!







Fotos Murielle
op 04/04/2005

Een hele beperkte selectie van de fotos van Murielle nu ook op mijn site. Geeft een kleine blik in hoeveel ik vergeet te vertellen. En nu ik toch aan het schrijven ben: fotoproject komt een beetje stroef op gang, maar nu zijn de cameras echt in gebruik. En gisteren zijn we eindelijk naar de vuurtoren die ik altijd vanuit mijn raam kan zien gelopen.


Reacties:
karen roorda op 13/04/2005
Schitterende foto's! En als je dit leest, zit je in Buenos Aires...






Wulaia
op 01/04/2005

Het eiland is zo groot en Puerto Williams zo klein. Ik ben net terug van een vierdaagse wandeltocht naar het zuidwesten van het eiland. Het is werkelijk geniaal de andere zijde van het eiland te zien en uit te kijken op het grote niets (zuid) en Cordillera Darwin (west). Ik ging samen met Murielle, Evelien en Aasta, we begonnen rustig, eerste dag drie uur, tweede dag, met harde patagonische wind, vijf uur + twee uur extra omdat we op het laatst het pad waren kwijtgeraakt en afdaalde door bos en struikgewas dat steeds dichter werd. Maar we kwamen er wel: Wulaia.

We konden slapen in het grote ex-radio station, dat verlaten in de baai van Wulaia staat. Een van de ruimtes is in de loop van de tijd door passerende toeristen voorzien van handigheden, dus we konden goed warm stoken en koken, en er waren zelfs de kaarsen die we vergeten waren. Het idee was vanuit Wulaia een dag zonder rugzak een berg op te lopen, maar er waren sneeuwbuien en we raakten het pad kwijt, dus hebben niet het ultieme uitzicht gekregen.

Laatste dag was lang: hele terugweg in een keer. De route was afwisselend, deels zijn er paden, deels moet je je weg zien te ploeteren door hoog struikgewas en zompig gebied, geholpen door markeringen, en soms moet je op open terrein gewoon richting houden, en hopen later weer een teken terug te vinden. Dankzij Denis, mijn bijna-buur, die ons een goede beschrijving had gegeven, zijn we niet vaker uit de route geraakt.

Voordat op Wulaia een militair radiostation werd geplaatst, woonde er een Kroatische familie, op zoek naar goud, daarvoor was het een gebied waar alleen Yaghanen leefden. Het was het thuis van de stam van Jemmy Button, die hier door Darwin en Fitzroy werd teruggebracht in januari 1833, nadat hij een jaar in Engeland had doorgebracht. De Yaghanen in de regio werden door Darwin omschreven als "the most abject and miserable creatures I any where beheld". De beschaving die de Engelsen wilden brengen kwam niet echt over: de kleren werden verscheurd en de stof gelijk verdeeld. Jemmy Button werd niet het lichtende voorbeeld, maar paste zich gelijk aan aan zijn stam. Later, nadat een groep missionarissen tussen twee vechtende stammen waren verzeild geraakt en om waren gekomen, werd Jemmy Button als leider van een van de stammen opnieuw versleept, dit maal naar de Falkland eilanden om voor het gerecht te komen en uiteindelijk vrijgesproken te worden.

Genoeg toen: het nu. Ik ga volgende week nog naar Lago Windhond, ook al kan het erg koud zijn, en over twee weken neem ik de zodiak naar Argentinie. Na veel bellen, faxen en mailen heb ik eindelijk mijn ticket veranderd. Ik ben terug voor Koninginnedag! Feest dus 29e in Utrecht, 30e in Rotterdam. Ik bereid me vast voor op een zware cultuurschok, van dit rustige eiland naar voor een paar dagen naar Buenos Aires, Santiago en dan New York.



Reacties:
Stef van Dongen op 02/04/2005
Hee Chris! We zullen je een warm welkom geven. Wat zijn die maanden voorbij gevlogen. Super hoor. Hoop je snel weer te zien. Groetjes, Stef






Animaties en fotos
op 19/03/2005

ani1 en ani2 zijn twee van de animaties die ik gebruikt heb bij de presentatie van de theaterworkshops. Verder heb ik nog een paar fotos geplaatst.


Reacties:
Bart Roorda op 19/03/2005
Nice!

Joost + Ike + de rest die hier nu is op 19/03/2005
Chris, helaas vinden we je een luie donder omdat je veel te weinig foto's upload! Foei!

Joost op 19/03/2005
Dit is een afzwakpost. Chris, stiekem vinden we je animaties toch wel heeeeeel leuk en vanuit het Wouterhuis alle goeds de komende tijd! Hasta la vista, Joost+Wouter+Wietske

Siemen op 22/03/2005
Ik raak gestresst van je 'animaties', is dat erg?

Stef van Dongen op 02/04/2005
Ben blij dat de projecten zo goed gaan. Thanks!






Nog maar kort
op 19/03/2005

Een stuk gelopen, en weer terug. Niet naar Lago Windhond, maar een gemakkelijkere en kortere tocht naar Laguna del Salto, omdat Javiera en haar 10 jarige Amanda ook meegingen, en ik een zware verkoudheid opgelopen had. Erg mooi, maar de tweede dag kreeg ik mezelf moeilijk de berg opgesleept. Volgende week donderdag ga ik voor vier dagen naar Wulaia of Windhond.

Ik heb pindakaas uit Nederland! En deze week is er weer groente en fruit. Verleden zaterdag bracht de boot alleen gas, waardoor er niets vers was en in de loop van de week ook de melk en zelfs het bier opraakte. Gelukkig blijf ik hier niet heel de winter.

In mijn hoofd ben ik al half terug in Nederland. Wat hierna? Antwoorden daarop heb ik hier natuurlijk niet gevonden. Wordt straks een intensive zoektocht naar mogelijkheden voor masters. Het enige wat ik nu al besloten heb, is dat het niet perfect hoeft te zijn. Er zijn zoveel verschillende goede keuzes, en eigenlijk maakt dat allemaal niet zoveel uit. Het zal meer praktisch en toegepast worden, dat weet ik wel. Theoretische natuurkunde en wiskunde kan ik als bijbezigheid voortzetten, net zoals ik hier welgeteld twee momenten heb gedaan (ik heb toch niet de drie dictaten die ik bij me heb doorgewerkt, wegens het algemene gebrek aan avonduren. En eigenlijk was mijn hoofd niet scherp genoeg.)

Juist nu krijgt Enviu hier veel meer vorm. Het eiland leeft op nu (bijna) iedereen van vakantie terug is en het normale leven weer begint. We hebben nu een identiteit, mensen komen naar ons toe en willen met ons samenwerken. Woorden worden concreet. Met een mooi GIS project, waarvoor we nu (wel) mensen van de regio gevonden en dat we in een samenwerking met hen en de school kunnen opstarten. Met de praktische kennis van de studenten als het gaat om al deze (ongeorganiseerde) kleine bedrijfjes. Met hulp aan een afval-reductie project. Met een kritische stem in een politiek proces. Met theater-, fotografie- en schoolprojecten. En dan ga ik weg. Beter van niet. Maar toch.

Een van de grootste sociale problemen hier is dronkenschap. De vissers verdienen in twee maanden genoeg om de rest van het jaar te eten, en in vier maanden genoeg om in de overige acht overvloedig te kunnen drinken. Met Popi, die dan weer geen visser is, verwachtte ik een uitwisseling van ideeen, maar de man is nu al sinds 8 weken in een staat van dronkenschap. Niet ergerlijk, maar afhankelijk en triestig, hij weet ook dat hij zichzelf niet is, maar heeft niet de kracht van de wijn af te blijven. Gesprekken worden heel vaag. Zijn zus begon ook, maar ondergaat nu in het ziekenhuis van Punta Arenas een kuur om er van af te blijven.

Dit eiland is een kleine hel en een even klein paradijs. In een zeer ontwikkeld land een plaats zonder asfalt of mobiele telefoons, omringt door onaangetaste natuur, met een rust en onbezorgde geborgenheid. Aan de andere kant een hoop geroddel en sociale uitsluiting. Initiatiefloze mensen. Beperkte mogelijkheden. Ik heb verschillende mensen gesproken die met niemand anders te maken willen hebben, over een paar jaar weg gaan en het hier vooral overleven dankzij de steeds veranderende uitzichten. Anderen die geen plannen hebben om weg te gaan, zich volledig aangepast hebben en gelukkig zijn in een rustig leven. Niemand, afgezien van enkele jongeren, voelt zich van hier, maar de nieuwe generatie wil studeren in het noorden en dan terugkeren. Puerto Williams gaat bijna bruisen.



Reacties:
Jan Roorda op 19/03/2005
Chili is een goede interval en tijdsbesteding (geweest). Sluit de periode met een fijne vakantie af. groeten, ook van Oma (logeert hier) en van Karen en Bart. Jan

Ike op 20/03/2005
Goh, het lijkt Bulgarije wel.. Kom maar terug naar Nederland, hier is het lente.

Siemen op 22/03/2005
De heimwee straalt van je bericht af! Zowel nu naar huis (Nederland ;)), als al bij voorbaat heimwee terug naar Patagonië, als je eenmaal thuisgekomen bent. Ik zie je nog wel eens teruggaan ;). Bizar te horen dat het daar nu winter aan het worden is (kennelijk een moeilijke tijd), terwijl hier iedereen zijn zomerkleren uit de kast aan het halen is. Help me eraan herinneren dat ik je vanavond nog even bel!






Muestra final
op 10/03/2005

Hollo is weer van het eiland. De workshops waren erg goed, de oudere jongeren waren super verantwoordelijk en geconcentreerd, de jongere kinderen waren vooral blij bezig. In totaal waren het voor de beide groepen tien workshops van ieder drie uur, maar in feite werd het gymnasium een plek om gedurende de hele dag bezig te zijn. De ouderen werkten aan de decoratie tijdens de workshops van de jongeren, de jongeren maakten later fotos van de ouderen.

De presentatie zondag was vol energie, voor een publiek van ongeveer 150 man. Dinsdag zouden we nog een nafeestje doen voor Internationale Vrouwendag, maar het land was in nationale rouw door de dood van een verzetsleider. In een samenkomst met 29 kinderen in ons huis (was niet helemaal de bedoeling, en gebeurt niet weer) kwam ter sprake dat de dag erna, woensdag, de officiele introductie van het schooljaar was. Schooldirecteur gebeld, en we konden de hele presentatie nogmaals doen voor alle leerlingen en leraren van de school.

Dit keer was er minder concentratie en energie. Vrijdag hebben we een bijeenkomst met alle docenten, ik ben erg benieuwd wat zij ervan vonden. Hopelijk vrezen ze niet dat wij hun school willen overnemen of iets dergelijks. Velen schijnen hier nogal bang te zijn voor invloed op hun terein.

We hebben nu een heel goed contact met een groep jongeren en enkele ouders. Een deel wil zijn vaardigheden blijven trainen, daarom heb ik vanaf nu voor iedere zaterdag het gymnasium geregeld. Een paar jongeren spraken over zelf oefeningen verzinnen en doorgaan met theater, daar ben ik dus zeker de komende weken bij.

Ik zal eindelijk proberen wat fotos te plaatsen. We hebben sinds gisteren "snel" internet laten installeren, niet bij ons zelf thuis, maar in een voor ons altijd toegankelijk gebouw. De snelheid van internet via de telefoon is rond 9600 baud, als het al werkt, door de slechte verbinding met Punta Arenas. Wij hebben nu internet op ongeveer 40Kb/s.

Deze week probeer ik hard alle feestjes en andere sociale groepsdingen, die hier gek genoeg heel vaak plaatsvinden, te vermijden, en ik ben daar al aardig in geslaagd. Ik wil dit weekend gaan lopen naar Lago Windhond, maar ben daarvan heel erg afhankelijk van het weer. Nelson, die op het eiland alle routes vastlegt, moest in een tocht eerder deze week terugkeren omdat de sneeuw hem belemmerde het pad te vinden. En ja, ik zal voorzichtig zijn. Ik wil niet ook een been breken.



Reacties:
Bart Roorda op 11/03/2005
Klinkt goed.






Theater en meer
op 28/02/2005

Sinds Ike met gebroken been onverwacht weer in Nederland is, schrijf ik al helemaal nooit meer mailtjes. Sorry sorry sorry, ik ben jullie echt nog niet vergeten, verre van. Toen ik vijfendertig nieuwe mailtjes naar schijfje kopieerde, nam ik me voor dit weekend echt iets op mijn site te gaan zetten. En daar ben ik dus nu op zondagavond, achter de gisteren gearriveerde computer.

Vanwege het gips zal ik mijn toekomstige reisplannen omgooien. Afhankelijk van de situatie eind maart zal ik langer blijven om vervolgens samen met Ike rond te reizen, of alleen gaan en iets eerder naar Nederland terugkomen.

In deze weken werk ik voornamelijk met kinderen en jongere jongeren, super. Ik heb voor vorige en volgende week (einde van de vakantie) een hele leuke theaterdocent uit Punta Arenas laten komen. Hij heeft in BA een theateropleiding gedaan, geeft goede klassen in (fysiek) theater en leert daarnaast het gebruik van circusattributen. Ik assisteer bij de kinderen, en neem soms deel aan de klassen voor de jongeren. Mijn coordinatie gaat vooruit, maar ik nog steeds niet jongleren. Ik zal voor ZUUR wat van zijn ervaring meenemen.

Nu we digitale cameras hebben, ben ik ook begonnen met fotoworkshops, waarin ik de jongeren de waardevolle aspecten van hun leefomgeving vast laat leggen. Uiteindelijk zal dit eindigen in een fotocompetitie, waarvoor de deelnemers ieder drie fotos kunnen selecteren om mee te dingen naar de prijs: ansichtkaartem van hun foto.

Het is mooi om bezig te zijn met een groep jongeren met een sterke eigen identiteit. Zoals eerder vast ook wel opgemerkt is dit eiland vreemd. Naast de politieke speelplaats, met twee autoriteiten die zichzelf heel belangrijk vinden, is ook de houding van de bewoners ten opzichte van hun eigen omgeving belemmerend. Bijna niemand heeft het gevoel van hier te komen, ook mensen die hier al 30 jaar wonen antwoorden dat ze eigenlijk van, bijvoorbeeld, Chiloe zijn. De bewoners behandelen Puerto Williams op de manier van slechte huurders. Er is een probleem met eigendomsrechten. Chile herstelt van Pinochet sinds vorig decenium, een niet-militair bestuur van het eiland werd pas gevormd na zijn aftreden. De mensen waren gewend afhankelijk en beperkt te zijn. De macht is nog steeds grotendeels centraal, maar ook het regionale bestuur is ver weg.

Het komt dus neer op het activeren van mensen die het in zich hebben actief te zijn. Dat betekent het oppikken van lokale ideeen, samenwerken waar gedeelde interesses bestaan en een weg door de administratieve en bestuurlijke chaos proberen te creeren.

Heb ik de andere studenten al uitgebreid beschreven? Zoniet, komt dat later, maar in ieder geval vindt nu iedereem zn plek en rol. Ignacio gaat sneu achterblijven met vier studentes als ik hem verlaat.

Fotos komen altijd later, maar nu heb ik echt een database om uit te kiezen! Ehm... volgende week?


Reacties:
Geen





Terug in Williams
op 15/02/2005

Hopelijk vind je het niet erg dat ik niet veel schrijf. Ik weet ook niet meer wat in mijn vorige bericht stond. Maar vermoed het nu te vervolgen: ondertussen in Puerto Williams, en eerder nog Punta Arenas: alle studenten samen; Marcela en haar lieve dochter Catalina; een interessante documentairemaker van wie ik nu een hele rij videos heb staan en die een mailtje naar veel andere filmers heeft gestuurd om mij aan materiaal te helpen, waardoor mijn mailbox nu veel te vol zit; biologen; Holo; Nelson en meer mensen.

Vliegen hierheen, de tweede maal, was echt geniaal. Vliegtuig met twee propellers en plaats voor twintig mensen, vrijwel onbewolkt met uitzicht over de gletsjers, de voor de hoogte verdacht ruige bergtoppen en de verschillende eilandjes. Het zou zo mooi zijn met een boot overal aan te leggen en voet op deze volledig ongerepte grond te zetten. Gelukkig heeft Isla Navarino ook genoeg plekken om de mensheid op zijn tijd te vermijden.

Natuur is hier simpel, dus bestudeerbaar. Hierom komen er veel (maar volgens henzelf veel te weinig) biologen naar het eiland, via de stichting Omora. Verleden week ben ik voor het eerst in hun (etno-botanische) park geweest. Met eenvoudige ingrediënten is dit een werkelijk bijzonder mooi en veelzijdig park. Op het eiland zijn maar 6 verschillende soorten bomen, 20 soorten planten, 40 soorten insecten, 20 soorten vogels, 10 soorten andere beesten, en verder gek genoeg honderden soorten mossen. Speciaal voor deze mossen waren hier verleden maand twee internationale groepen biologen, die hiermee heel erg gelukkig waren. Rare mensen.

De verschillende studentes zijn goed verschillend, we maken samen een goed team. Voor hen is het nuttig dat ik hier al een maand geweest ben. De discussies hebben nu ook meer inhoud, duurzame ontwikkeling en het implementeren van Agenda 21 zijn echt interessante onderwerpen. Hier is dit al vooral geïnitieerd door de lokale provincie, de gemeente moet er nog in meegesleept worden. Lastig van dit eiland is dat het gebied van de provincie en de gemeente bijna gelijk zijn: de Ilustre Municipalidad de Cabo de Hornos is de enige gemeente binnen de provincie.

Eindelijk heb ik ook een gesprek gehad met de burgemeester van Puerto Williams, een uiterst zelfingenomen man. Hij heeft de vriendelijke man van sociale zaken vervangen door iemand die hij behandelt als zijn knechtje en Patito noemt. Deze man weet niet zo veel, dus ik moet in gespreken proberen te zorgen dat hij voelt dat wat ik hem probeer te vertellen, zelf bedacht heeft. Ik hoop dat ze niet echt vervelend gaan worden, maar voorlopig zien ze wel profijt in ons.

18 februari komen Stef en Marnix hier, als het goed is inclusief cameras. Ik heb het begin van de theaterworkshops moeten verplaatsen naar 24 februari, omdat er opeens een groep missionarissen beslag gaat leggen op de jongeren. Ik ben begonnen met het geven van engelse lessen, en deze week een typische eenvoudige en effectieve sociale contributie gedaan: de televisie en de video in de bibliotheek verbonden met een kabeltje, waardoor na maanden van excuses de videos weer gewoon gekeken kunnen worden. Connecties maken, netwerken bouwen, kennis uitwisselen: de daad is welhaast een symbool voor Enviu. (en ja, ik overdrijf.)




Reacties:
JTR op 15/02/2005
Respect voor de grote aansluitenaar!!!

yolande op 20/02/2005
Hoi Chris, Ik ben weer goed bijgelezen. Geweldig allemaal. Jammer van/voor Ike! Liefs van Yolande.






meer fotos
op 29/01/2005

Met deze internetverbinding heb ik nu ook kans om fotos op mijn site te gooien. Ook heb ik mijn intro wat aangepast.


Reacties:
carla van tienen op 31/01/2005
Ha Kris, mooie site en dito foto's en verhalen. Ben ik wel lekker op tijd mee he? ik hoop dat je het nog fijn hebt daaro en zal binnenkort alle verhalen eens goed lezen! saludos carinosos y abrazo fuerte, carla






Vasteland
op 29/01/2005

Sinds gisteravond ben ik weer terug in Punta Arenas. Opeens vind ik het een grote lawaaierige stad met veel niet-groetende mensen. Als het goed is, zal vanavond iedereen hier zijn. Zaterdag doen we een city tour met Marcela (mijn docente, die het nooit erg vindt om weg te zijn voor tours), s avonds gaan we uit met de mensen uit de regio die ook willen bijdragen aan Enviu hier.

De afgelopen dagen in Argentinie waren heel verfrissend. Ik ben helaas niet zeilend naar Ushuaia gegaan, we hadden de sterke wind pal tegen. Geen zeeziekte, wel de meeste tijd aan dek gezeten omdat dat toch beter voelde. De boot is van Barry en Amanda, zeer interessante mensen. Barry is inspirerend en zit vol verhalen, Amanda is zijn 20 (?) jaar jongere vrouw, met eng veel IT ervaring en een erg leuke verzameling devices op elektronisch gebied.

Ushuaia is een toeristenstad, maar niet zo erg als bijvoorbeeld Chamonix Mont Blanc. Het heeft nog wel een eigen identiteit, en is toch lekker internationaal. Eerste nacht op de boot geslapen, toen deze terugging een heel erg relaxed hostel gevonden. Weer even in het wereldje van de backpackers. De eerste gesprekken gaan niet over het weer, maar over waar je geweest bent en naartoe zal gaan. Vaak gaat het niet dieper, sommige reizigers zijn echt weg om niet thuis te zijn, maar gelukkig zijn er ook backpackers met meer verhaal. Als ik mijn korte ervaring met Argentijnen vergelijk met Chilenen, vermoed ik dat ik toch aan de oostkant van de grens zal terugreizen. Hoewel de natuur aan de Chileense kant mooier is.

Ushuaia heeft asfalt, stoplichten, stenen huizen en een hoop toeristen. Hier kan ik weer gewoon anoniem rondlopen, wat fijn is. Toen ik voor de eerste keer in Williams kwam had ik me voorbereid op het nietste niets, en daarom viel het erg mee, maar terug op vaster land realiseer ik me weer goed dat Williams echt jammerlijk weinig is.

De voorbije dagen waren een soort van vakantie, inclusief 12 uur lange busreis, wandeling naar gletsjer, veel andere toeristen, winkels en restaurants. Tevens nog contact gelegd met het museum en het archief, en met de Camera de Turismo. In ieder geval heel goed om tijd te nemen om alles te overzien, de lange avonden waar ik in Williams op had gerekend zijn er namelijk nog niet geweest.




Reacties:
Geen





Buitenkunst in februari.
op 21/01/2005

Nu heb ik alle sociaal belangrijke mensen wel gehad, conclusie is: we gaan toch Buitenkunsten. De gemeente heeft een kampement buiten de stad, maar heeft dit jaar geen geld voor activiteiten. Er hangen nu zo n 25 jongeren rond die maar al te blij zouden zijn met workshops, en daarbij zijn er nog veel kinderen en volwassenen die de vakantierust zat zijn. De tweede helft van februari komen de meeste mensen die nu op vakantie zijn weer terug.

Ik haal Holo uit Punta Arenas hierheen, hij gaat straattheater workshops geven aan 12+. Ikzelf ga aan de slag met de kinderen 8-12, en bovendien met fotografieopdrachten voor kleine groepen jongeren en volwassenen. De lokale "artiesten" (en dat zijn er veel) kunnen aansluiten met literatuur-, dans- en muziekworkshops, of meedoen met de finale presentatie (de lokale tegenhanger van ZININ, of nee, we maken er de Uitmarkt van). En als de "si"s toch "no"s worden, is er van onze kant toch genoeg leuks om tot een succes te maken.

Ook heb ik de lokale nerds gevonden, mr. Wilie van Telefonica heeft digitale videocamera en editing programmatuur (Wouter: bedankt voor je software!), ik hoop met de jongens van de radio videoclips te gaan maken, en misschien ook een korte documentaire van hier..

Volgende week ga ik hier weg, voor een week. Ik moet bijna het land uit, en het is handig om in Ushuaia en Punta Arenas wat mensen te ontmoeten en de studenten die komen gaan te verwelkomen. Ik kan mee op de boot van een zeer interessante Canadese professor die een sabatical van zeven jaar houdt, en hier Omora komt herstructureren.

De frequentie en gedetailleerdheid van mijn schrijven blijft laag, volgende bericht komt waarschijnlijk van het vasteland, of het over-ontwikkelde Ushuaia met snel internet. Dan ook meer fotos!



Reacties:
Wouter op 25/01/2005
He Chris werkt de software allemaal naar behoren? Met de versie van Premiere die ik je gestuurd heb kan je ook stop motion animatie maken. Moet je onder het menutje "Capture" kijken. Met spatiebalk maak je telkens een plaatje. Misschien leuk als workshop??? gegroet, Wouter p.s. ZUURstof komt eraan, moet nog even wat luie mensen extra schoppen. Foto's van de waarschijnlijke locatie voor Menuet staan op de admin.

Chris op 26/01/2005
wouw wat mooi. Ik hoop dat dit het wordt. Is het en beetje bereikbaar? Ik heb nu al zin in de laatste voorbereidingsweken

Choi op 26/01/2005
Hoi Chris, Ik heb even door je site gekeken(ik weet het, een beetje laat) volgens mij ben je goed bezig. Leuke foto's, maar waarom keek je zo niet blij op die foto in die hoteltje? moe van het reizen? ik spreek je snel> ik mis je wel hoor schoonmaakmaatje Choi






mensen
op 14/01/2005


De laatste week geen rustige avonden gehad om te schrijven. Maar nu even tijd voor de wie is wie op Isla Navarino. No. uno: Popi, gisteren tot 5h30 met iets te veel pisco. Hij is van hier, Yagan, maar niet aan de alcohol zoals "normaal" en heeft een groot gevoel voor het eiland, dat hij ook totaal kent. Ik heb nu een hele goede indruk van hem, hoop dat het zo blijft. Hij heeft een scherpe mening, en gaf me weer een andere blik op de kleine gemeenschap.

Popi werkt voor Omora, met wie we als organisatie niet per se een goede relatie hebben. Erica weigerde Marnix vrij bruut toegang tot een bijeenkomst waar we samen heen gingen. Zij heeft zo n beetje de leiding over de Omora chaos, was in het begin heel erg afstandelijk en oprecht onaardig, maar ontdooit nu wat. Het belemmerde me niet om toevallig op een feestje terecht te komen met alle betrokken van deze (lokaal weinig geliefde) organisatie. Voldoende interessante wetenschappers en studenten, vooral zij die net terugwaren van een tochtje om het eiland om de route van Darwin vast te leggen.

Naast deze gringos is er nog een ander type buitenstaanders: zij van het noorden. Hier valt eigenlijk iedereen onder die hier niet geboren is en hier geen kinderen heeft gekregen. Oppervlakkige bewoners, zogezegd, en het zijn er genoeg. De nieuwe ideeen en initiatieven komen over het algemeen van hen. Grotere uitdaging, en belangrijker, zijn de mensen van het eiland zelf. Meest interessant is het om in contact te komen met de echte ouderen van hier, en ook de jongeren die hier geboren zijn. Ik ga dus vaker terug naar de hangjongeren van de radio, met hun colawijn. En moet langer blijven hangen in de winkelgesprekken. Mensen zijn mooi. Klein dorp, zeer relevant om te weten wat de gevoeligheden zijn. Er zijn genoeg meningen, groepen en politieke moeilijkheden.

Gelukkig heb ik ook drie leuke Chileense studenten leren kennen, met wie ik gewoon relaxed inhoudsvolle gesprekken kan houden. Ignatio komt hier volgende week, min of meer om Marnix af te lossen en begin februari komen nog meer studenten uit Europa. Buitenstaanders met goede intenties zat.

Kleine dingetjes: Anne Frank tentoonstelling afgebroken in het museum, vogels geteld, helpen bij vogelonderzoek, lokale Enviu communicatie, mooie wandeltochten, snel veranderende landschappen, heel veel idiote straathonden die overdag en s nachts een bijzonder geluidenspel houden, zelfs straatpaarden (die wel een eigenaar hebben, maar gewoon los grazen). En dat de combinatie licht water berg uit mijn raam elke dag anders en zo mooi is.


Reacties:
Bart Roorda op 14/01/2005
[quote]En dat de combinatie licht water berg uit mijn raam elke dag anders en zo mooi is.[/quote] Foto :-)






Nieuwjaar
op 06/01/2005

Eerst maar, een beetje aan de late kant, een nieuwjaarswens. Wij waren nog aan het eten toen de radio het Chileense volkslied inzette, het leger vuurbollen de lucht in schoot en de boten begonnen te knipperen en toeteren. De straat op om mensen feliz año nuevo te wensen, beginnend bij mijn (ex-)gastgezin, en verder ben ik niet gekomen, terug was het al bijna licht.



De voorbereidingen om dingen te laten gebeuren lopen iets trager dan ik had gedacht. Enviu als organisatie is hier nog niet echt gevestigd (Josine, Boudewijn, Joske en Niels hebben wel een goede indruk achtergelaten), we moeten Enviu bij een aantal mensen eerst goed introduceren voordat we met ze aan de slag kunnen. Mijn rol hierin is beperkt, doordat ik het Spaans onvoldoende vloeiend beheers. Ook heersen er spanningen tussen verschillende spelers van deze kleine gemeenschap, dus kan niet zomaar gelijk alles.



Wel heb ik het idee dat hier genoeg kan gebeuren, er zijn in ieder geval voldoende ideeen en enthousiaste mensen. Enviu kan door gestructureerd wat Nederlandse denkwijze en kennis in te brengen daarbij een toevoeging zijn. Rotterdams "geen woorden maar daden" moet hier nog geintroduceerd worden. Het vergt mijn aanpassingsvermogen om de verschillende vormen van si te kunnen onderscheiden, soms betekent het ja, vaker misschien, nee, morgen, dat zou best kunnen of ik geloof van wel. Een verschil in intonatie is vrijwel afwezig, of veel subtieler dan in het Nederlands.



De poel aan buitenlanders is hier bizar groot. Omora heeft nu zes studenten, vijf duikers, vier vrijwilligers. Wij zijn nu twee, later zes. Biokonchili is met zijn tweeen (uit Santiago, maar dat zijn hier ook buitenlanders). We moeten in ieder geval zorgen dat we van elkaar weten wat we doen, geen dingen dubbel gaan doen en elkaar niet in de weg gaan lopen. Gelukkig hebben we ook voldoende contact met mensen van hier. De vier studenten, die begin februari komen, gaan in verschillende gastgezinnen wonen, waarbij we weer nieuwe netwerkjes aanboren. Ik heb nu trouwens ook een lijst van alle 28 lokale verenigingen gevonden.



Dank nog voor de internet-kerstkaarten. Helaas duurde het lang voordat ik ze bekeken had. Ook belangrijk: Enviu heeft hier inmiddels een plek, Costanera 249, Puerto Williams, Chile. Dat het mooi is, dat had ik al gezegd.




Reacties:
Wouter op 10/01/2005
Hoi Chris, Leuke stukjes hoor, ook nutiig voor ons om zo informeel op de hoogte te blijven. Ik hoop dat de voorbereidingen toch een beetje voortgang maken, maar kan me heel goed voorstellen dat er een flinke aanpassingstijd nodig is. De anderen zullen daar mooi van kunnen meeprofiteren gok ik zo. En gefeliciteerd net het huis, iedereen is er erg enthousiast over hier. Alles begint nu echt steeds meer te leven, ook voor de mensen die niets met het veld te maken hebben worden de onderwerpen die we steeds presenteren zo net iets tastbaarder, heb ik het idee. Mucha suerte! Wouter

Siemen op 12/01/2005
Hoi! Te beginnen met een gelukkig nieuwjaar (half januari...) vraag ik me toch af of je nu al een definitief adres hebt? Ik zag bij het thuisfront in Lekkerkerk een briefje met een gedeeltelijk adres hangen (hetzelfde als je hierboven schrijft, Costanera), maar in je contact-gedeelte staat nog steeds het oude adres (en telefoonnummer). Ik raak er in jouw tekst niet helemaal uit of jij nu op dit adres voor de rest van de tijd woont, of dat dit slechts het kantoor is? Ik heb namelijk nog steeds een kerstkaart voor je liggen, ongeadresseerd ;)! Groetjes en ik bel gauw een keer (moet je wel telefoon hebben :P), Siemen

chris op 14/01/2005
mijn nieuwe adres is inderdaad costanera 249. ik heb wat problemen met het bijhouden van mijn site hier. ik heb nergens ftp toegang en mijn edit systeem faalt op jouw server.






Huis
op 28/12/2004


Enviu Chile is nu ook gehuisvest: we hebben een mooi, groot en gemeubileerd huis gevonden dat de komende tijd als kantoor gaat dienen en tevens ruimte biedt aan twee mensen om te leven. Perfecte locatie met uitzicht en een grote, slecht onderhouden tuin, waarin iedere dag dat we hier zitten een nieuwe papaverbloem is uitgekomen. Dit weekend zijn we bezig geweest met de grote schoonmaak, zodat we nu bijvoorbeeld weer door de ramen kunnen kijken.

De avonden zijn hier zo mooi. Ideale combinatie van licht, water en lage bergen. Het avondlicht duurt tot een uur of elf, echt kerst werd het hier dus niet. Kerstavond voor cena uitgenodigd bij Fransisco (de boswachter) zijn vrouw en 6jarige zoon. Vriendelijk en onderhoudend. Om twaalf uur knalden er wat rode lichtbollen de lucht in en begon zoontjelief met de run naar de cadeautjes. Ik moet eerlijk bekennen dat de combinatie van pisco, meer pisco, cider, wijn en later bij mijn gastgezin nog iets sterks de volgende ochtend iets minder fijn voelde.

Ik ben langzaam kennis aan het maken met de mensen hier. Ik was enigszins bevreesd weinig meer aan te treffen dan militairen en dronken vissers, maar dat valt natuurlijk erg mee. Veel bewoners houden van deze plaats vanwege de mooie ligging en de rust, en ik kan ze geen ongelijk geven. Daarnaast heb ik kennisgemaakt met de mensen van Omora, een wetenschappelijke onderzoeksstichting waar ook veel jonge buitenstaanders werken.

Communicatie met de buitenwereld is toch ietwat moeilijker aan het worden. We hebben nog geen telefoonnummer en volgens Willie van het hokje naast de sateliet zijn we niet de enige met dat probleem: de centrale zit vol, er kunnen geen nieuwe nummers meer bij. Dus we gaan op zoek naar iemand die zijn nummer aan ons wil overdoen. Mobiele telefonie is geen oplossing, want dat bestaat niet op het eiland.

En dan willen we ook nog internet. Volgens de mensen die ik tot nu toe gesproken heb, is internet via de telefoonlijn vooral mogelijk als het onbewolkt is. De bieb heeft computers met internet geschonken door Bill Gates en zijn vrouw, maar is in de zomervakantie bijna altijd gesloten. Beste optie is bij de gouveneur, maar daar kan niet alles en vooral niet altijd.



Reacties:
op 30/12/2004


Mark op 30/12/2004
Een paar vraagjes van een geinterreseerde. Heb je nog iets gemerkt van de Oost-Europese goud zoekers die op en om Vuurland bezig zijn? Of is dat al lang verlden tijd? In de jaren 80 en 90 zijn er heel veel grensconflicten geweest tussen Chilli en Argentinie om oa een klein aantal eilanden naast Navarino (en dus conccsies op Antartica. Het is een aantal keren bijna tot een oorlog gekomen. Is hiervan nog iets te merken of is de Chilleense vijandigheid naar de Argentijnen compleet verdwenen? Kan het weer daar af en toe echt zo vreselijk zijn?....De Chinezen in 1420, Magelhaenes, de nederlanders in de 1590s hebben allemaal schepen verloren in de buurt... Btw Darwin is niet op Vuurland maar op de Galapagoseilanden tot zijn evolutie theorie gekomen. Groeten en alvast een prettig nieuw jaar, enne.....ik kom nog wel ff langs om wat vuurwerk af te steke......

Chris op 30/12/2004
Ik ben nog niet op vuurland geweest, maar weet dat er nog wel een enkeling bezig is. Er zijn zelfs touristentours voor het goudzoeken. Wat betreft de grensconflicten: dat is de reden dat hier zoveel mensen wonen. De marine is hier met 1000 man, maar zij zijn nu wel soort van vriendjes met de marine aan de overkant. Wel doen ze moeilijk over passagiers op boten tussen Ushuaia en hier. Ook liggen er nog mijnenvelden nabij Puerto Natales en vast ook nog op andere plaatsen. Klimaat is niet te slecht, maar vooral snel wisselend. Kaap Hoorn is misschien anders, heeft geloof ik record aantal scheepswrakken.

Mark op 30/12/2004
Leuke info, als je terug bent moet je eilanden van Boudewijn buch een keer lezen. Hij verteld heel veel over de regio o.a. over Skotbach, een of andere gekke Noor of Deen die jaren de natuur in de omgeving heeft bestudeerd. Alvast een fantastisch nieuw jaar en dat t je daar nog mag bevallen. Ik ga nu ff met vakantie naar de Voerstreek en Ardenne, kijken of t leuke plekken zijn om over 2 jaar te gaan wonen. Cheers en doegie...

Li op 05/01/2005
Ik wens jou een heel fijn 2005, maar dat zal wel lukken. Warme Kerst is heel vreemd en aan oliebollen wil je dan helemaal niet denken! Kus, groet, Lya






Isla Navarino 1
op 24/12/2004

Dat het mooi is, dat vind ik. Vanuit mijn nieuwe huis kijk ik uit op het Beagle kanaal, met aan de overkant (en dat is zo ver niet) Argentinie, het bergachtige zuiden van Vuurland. Als ik hier een paar stappen het dorp uit doe sta ik in bos, en veel meer dan ongerept bos en berglandschap is dit eiland niet. Natuur. In de maanden dat ik hier zit zal ik zeker de tijd nemen om het verder te verkennen.

Eerste zoektocht voor Enviu hier: een huis. De meeste zijn vrij eenvoudig, gewoon een praktische woondoos. Er is wel een grote soort van nieuwbouwwijk met stevige witte rijtjeshuizen, maar die zijn alleen voor mariniers. In de tussentijd woon ik bij een gastgezin, met vriendelijke, makkelijke mensen. Pablina heeft hier een supermarkt, haar man is politieagent. Veel mensen wonen hier slechts een paar jaar en geven niet zo veel om hun gehuurde huis. Pablina heeft echter eeen huis gekocht en echt ingericht. Veel luxe, zelfs sateliettelevisie, waardoor ik gisteren Zus&Zo op een Zuid-Amerikaans filmkanaal kon zien. Vreemd om uit die Nederlandse semiwerkelijkheid te worden teruggeslingerd in de realiteit alhier.

Mijn eerste dag was stortregen, hagel en zelfs echte sneeuw. Hier bleef niets liggen, maar de Dientes de Navarino zagen er weer indrukwekkender uit. Gelukkig kan ik nu genieten van mooie lange nettekoude avonden. Wat mensen ontmoet, onder andere Steve, een superaardige vogeltjesbioloog die mij zoveel te vertellen had dat de tijd te kort was (meer volgende week). Hij is groot fan van hier vanwege de natuur en de Yagan, die altijd naakt hebben rondgelopen en vuur zelfs in hun boten meenamen (zoals Mark eerder op deze site ook schreef) en een rijke taal hebben, die nu nog maar door twee mensen wordt gesproken. En omdat Darwin juist hier zijn evolutietheorie bedacht (te doen: The Voyage of the Beagle lezen). Ook een update gekregen van de lokale situatie op het eiland, en zijn visie op de onderlinge verhoudingen (gelukkig had ik van andere studenten al heel veel gelezen). Hij werkt voor Omora, een NGO waarmee studenten via Enviu eerder ook hebben gewerkt.

In Punta Arenas verklaarde iedereen mij voor een beetje gek dat ik vier maanden naar dit eiland ging, maar de extremiteit van alles (waar de foldertjes graag over opscheppen) valt wel mee. Iedereen in Santiago vindt iedereen in Punta Arenas trouwens ook gek. Een uiting van vrede met de eigen woonplaats?

Ik zal snel meer schrijven en knippenplakken over de achtergronden van het project van Enviu hier. En natuurlijk van de halve eilandbevolking die ik binnen een week ken. Maar eerst ga ik nog wat bier (of wijn) drinken in een van de drie lokale pubs. (de discotheek is gewoon gesloten dit seizoen!)


Reacties:
Bart Roorda op 25/12/2004
Happy Christmas!! :-)






Vlieg!
op 16/12/2004

Kerst op komst. In eerste instantie dacht ik dat dit gezin subtiel zou omspringen met versiering ed, maar helaas, terwijl ik dit schrijf hoor ik op de achtergrond een bliebend kerstmelodietje en weet dat de lampjes in de plastieken kerstboom op de maat knipperen. Catalina is er gelukkig mee, dus ik ook, maar stiekem ben ik blij dat ik niet langer dan twee dagen in deze kerstherrie zit. Tenminste, dat hoop ik.

De volgende fase is in aantocht: vrijdag vlieg ik naar Isla Navarino. Ik heb ook overwogen met de boot te gaan (drie dagen), maar het weer is nu slecht en anders zou ik nu al op weg zijn en Punta Arenas halsoverkop hebben moeten verlaten. Marnix is nog niet helemaal hier, al verlopen de gesprekken met CONAF voorspoedig. Hij komt waarschijnlijk binnen een week ook naar het eiland, dan kunnen we ook een huis regelen. In de tussentijd woon ik even bij het gastgezin waar Joske, die daar eerder woonde, zeer goede ervaringen mee had. Ik zal mijn eerste echte beeld van het eiland vormen, met wat mensen van gedachte wisselen en ook even kijken naar vrijstaande huizen.

De spullen van Marnix komen spoedig hierheen, in de tussentijd hebben we toch wel wat basale dingen nodig en daarom zijn we gisteren gaan shoppen alsof we gaan samenwonen. Heel gezellig in de kerstdrukte. De post naar het eiland is trouwens bizar goedkoop, dus we kunnen hier een hoop eten inslaan en versturen.

Wat moet ik nog kwijt over Punta Arenas? Zoveel heb ik nog niet geschreven. Dat toen ik hier kwam heel veel tulpen in de tuin stonden te pronken, maar de wind daar snel een einde aan maakte. Dat de avonden mooi zijn als het niet hard regent of waait. Dat ik ook een schommel op ons balkon in Utrecht wil (hoewel) . Dat de collectivos (goedkope taxis met vaste route) handig zijn en dat je in deze stad vooral heel veel loopt, maar dat moet ook van de postbus 51 spotjes. Oh ja en dat mijn eerste zinnen (commandos) spaans te maken hadden met het eettempo van Catalina. En dat de relatie tussen deze drie vrouwen zowiezo wel complex is. En dat Marcela gehaast en enigszins warrig is. En dat ze hier een mooie oude gevangenis gebruiken voor culturele activiteiten. En dat ik heel veel zin heb om met ZUUR te gaan filmen. Maar dat ik dat eerst ga doen met de mensen van het eiland, beetje film, maar vooral foto. En dat ik hier nu iemand ken die al serieuze plannen heeft voor een documentaire Hoorn - Kaap Hoorn. En dat de Chilenen zoals Nederlanders zijn, maar dan een beetje meer familiair en met een ruimer begrip van vriend: iedereen is een amigo zolang er eventueel iets verdiend kan worden. Maar er zijn ook heel veel gewoon echt vriendelijke mensen. En dat ik hier nu een amigo heb die verstopte thermen weet te vinden, dus dat ik die over een paar maanden ook maar ga zoeken.

Op Isla Navarino is waarschijnlijk ook wel internet te vinden, maar het zal allemaal wel wat minder gemakkelijk gaan dan hier. Over een paar weken hebben we ons Enviu huisje met computers en telefoonlijn, dan gaat het weer makkelijker. Als je nu een week niets van me hoort: het hoort er allemaal bij.



Reacties:
Geen





Torres del Paine
op 11/12/2004

Woensdag ben ik met Marnix naar Puerto Natales gegaan, om daar Jose te ontmoeten, een zeer vriendelijke en rap pratende chileen die onder andere werkt op het gebied van natuureducatie. Nuttige gesprekken gehad met hem en een andere man van CONAF (staatsbosbeheer) daar. In deze regio is de laatste drie jaar veel gepraat over manieren om kinderen meer oog te laten krijgen voor hun omgeving. Er is veel goede wil, maar meer dan een beleidsplan heeft dat tot nu toe niet opgeleverd. Wel kan ik aspecten uit dit plan gebruiken bij het opzetten van projecten op Isla Navarino, dat ook een praktisch voorbeeld kan zijn voor andere delen van de regio.

CONAF is enthousiast over een samenwerking in Torres (project van Marnix), begrijpelijk, want Enviu neemt mankracht en genoeg middelen mee om zichzelf te kunnen organiseren. Daarbij wil Enviu concreet bijdragen aan het opzetten van zaken waarmee zijzelf bezig zijn, maar nog weinig hebben gerealiseerd. Helaas is CONAF enigszins bureaucratisch: beslissingen over nationale parken worden genomen in Santiago, waar ook alle inkomsten heenvloeien en het geld herverdeeld wordt.

Als je in Puerto Natales bent, kun je eigenlijk de grootste attractie van de regio niet missen: Torres del Paine. Jose nam ons mee in zijn 4x4 Toyota, zonder werkende snelheidsmeter. Na ongeveer 150 km stoffige weg begon het park werkelijk, maar we konden met de auto nog een groot stuk dieper het het park in. Makkelijk voor de dagtoeristen, zoals wij spontaan waren. We hadden een windstille, zonnige dag, wat vrij uniek is hier. Mooie landschappen met ruige en besneeuwde bergen, het mooiste wat we met de auto konden bereiken was Lago Grey, met grote ijsschotsen en aan de overkant een indrukwekkende gletsjer. Als ik nog in het park ga lopen, zal ik daar zeker ook belanden.

Ook Puerto Natales zelf, een dorp met veel backpackers, is aangenaam. Aan het water kijk je uit over het begin van het nationale park O Higgins, dat alleen per boot toegankelijk is. Het verblijf in een vriendelijk hostel maakte deze drie dagen echt als een vakantie. Ik heb ook weer een rolletje volgeschoten, nieuwe fotos volgen dus snel.





Reacties:
Mark op 14/12/2004
Ik kan sinds gisteren nog beter volgen waar je nou precies zit omdat ik eindelijk een echte atlas heb, de Times world Atlas met meer dan 500 paginas kaarten. Verder kom ik het gebied waar je nu zit bijna elke week tegen in een boek of op een van de dvds van Boudewijn Buch, hij schrijft er echt heel vaak over. Jullie , jij en de boeken die ik lees moeten trouwens ophouden want de reiskriebels in mij worden de laatste weken bijna onhoudbaar. Ik heb mij in ieder geval voorgenomen ooit naar Lord Howe island en Balls Pyramide te gaan. Crips, ga je mee als je terug bent Waarom kan ik geen leestekens, urls en haakjes plaatsen grrrrr.

Chris op 14/12/2004
leestekens enzo had ik geen tijd meer voormom uit toe zoeken hoev dat moest, waarschijnlijk is het vrij makkelijk. JHe kan urls gewoon typen. Je moet " gebruiken, als je ´ wilt neerzetten moet je er een backslash voorzetten. Verder: bijna ga ik fase II (of III) van dit Chiliverhaal in. Morgen schrijf ik meer. En er zijn hier ook heel veel delen die niet bekend zijn, oa. een gebied met geysers, waar ik eigenlijk wel met hulp van een lokaal iemand heen wil. Ik krijg als het goed is ook alle satelietkaarten van Chili op CD!






5 dec
op 06/12/2004

Het wordt steeds leuker en interessanter hier! Zaterdag uitgeweest met Nelson, een vriend van Stef, die ook graag meer voor Enviu wil doen. Hij heeft lang geleden een milieukundige studie gedaan, maar probeert nu op een andere manier projecten op te zetten in zijn zo geliefde Patagonie. Ze zijn hier heel snel in het gebruik van het woord "vriend" en sommige mensen die je tegenkomt heb je ook echt wat aan, Wederzijdse interesse doet wonderen.

Marnix is inmiddels ook bij mij komen wonen, we bezetten nu de helft van dit huis en hebben de weinig gebruikte woonkamer (voorkamer) tot ons kantoor verklaart. De meegebrachte laptop bevat heel veel relevante documenten, oa al het werk van de studenten die hier eerder zijn geweest. Ik heb dus weer veel te lezen.

Gisteren ben ik onverwacht naar Puerto Natales geweest, heen met zn 5en (de drie generaties vrouw, marnix en ik) twee autos heen, een terug, ander verkocht. Dit plaatsje, dicht bij Torres del Paine, is zeer fotogeniek. De weg ernaartoe is Patagonisch glooiend landschap, met flamingos en lelijke struisvogels met coole beweginen. As. woensdag ga ik echt naar Torres del Paine, voor 3 dagen om daar iemand te ontmoeten die daar educatie doet. Volgende week start hier een (klein?) cultureel festival, ga ik ook even kijken.

En zondag was het 5 december. Dankzij een verassend pakketje kan ik hier de Chilenen (en mezelf) de zoete kant van Sinterklaas laten proeven. Voor het idee moet ik ook maar eens warme chocolademelk gaan drinken in het (Zwitserse? Duitse?) koffie- en chocolahuisje.



Reacties:
Ike op 06/12/2004
Cool. Ik wil ook bergen om me heen!

li- op 07/12/2004
Nou, je reist ook weer wat af! Als je de kans krijgt moet je de Motorcycle Diaries (film) gaan zien. Reis van twee jonge mannen in 1952 door Zuid Amerika, een van de twee is Che Guevara, die dat zelf ook nog niet echt weet, qua revolutioniair. Kan me na deze film aardig een voorstelling maken van je omgeving. Heb overigens twee computers en een A3-printer in opslag voor Zuur. Mochten jullie ze alsdan niet willen, gaan ze naar de eeuwige computervelden.






Enviu
op 01/12/2004


Het Enviu Chili team voor de komende maand is compleet, nu Marnix hier is. Hij gaat komend jaar Torres del Paine (een nationaal park met jaarlijks 80.000 toeristen) tot projectgebied van Enviu maken, maar eerst gaat hij met mij naar Puerto Williams. Daar zijn verleden jaar drie studenten (eerst Boudewijn en Josine, later Joske) voor Enviu geweest die al veel contacten hebben gelegd. We zullen op zoek gaan naar een huis om daar ons kantoor in te richten en Enviu een permanente vestiging te geven. In januari komt de rest van de mensen.

Een korte introductie van de personen die ik de komende tijd waarschijnlijk veel ga noemen: Marnix is nu een jaar intensief bij Enviu betrokken, hij blijft hier een jaar en gaat in januari naar Torres del Paine, 400 km ten noorden. De veldcoordinator van Isla Navarino is Ignatio (argentijns-nl milieukundige), die ik half januari zal ontmoeten. Stef is de centrale man van het geheel en begeleidt mij vanuit Nederland. Twee studenten die naar Isla Navarino komen heb ik al ontmoet: Suzanne (nl) en Aasta (noors). De andere twee, Evelien (nl) en Murriele (frans), besloten pas later hun stage hier te gaan doen.

Mijn bezigheden verschuiven nu van het leren van Spaans naar het voorbereiden van mijn project. Marnix heeft een laptop vol relevante documenten, we zijn afspraken aan het maken met de mensen die ons kunnen helpen en we gaan inkopen doen. Ter voorbereiding van die inkopen hebben we gisteren heel Zona Franca verkend. Dit is de belastingvrije zone van Punta Arenas, door de overheid begonnen ter compensatie van het relatief dure leven hier. Het is erg groot, maar helaas zijn er geen grote winkels die echt in iets gespecialeerd zijn.

Voor mij zijn de geplande eerste nuttige Spaanse gesprekken wel spannend. Mijn Spaans is nu genoeg voor gesprekken met een beperkt onderwerp en voor ietwat trage email-correspondentie. Ik laat volgende week wel weten hoe het ging.

Ik ga 10 of 17 december met de boot naar Puerto Williams, een reis van drie dagen die heel mooi moet zijn (en zeeziekmakend). Verleden week ben ik naar een verlaten fort hier ten zuiden geweest (en dan kan je echt niet verder), met nog mooier uitzicht over eilanden en bruisend water over de rotskust. Ook heb ik verschillende musea bezocht, die vertellen over de oorspronkelijke bewoners, de geschiedenis van de immigratie en de fauna in dit gebied (een dodelijke soort spin, verder weinig gevaarlijke pumas en pinguins). Ook ga ik misschien nog naar Puerto Natales, in de buurt van Torres del Paine, omdat daar iemand zit met een interessante videocollectie.



Reacties:
Geen





boekenmuziek
op 27/11/2004


Eergisteren vond ik een leuke tweedehandsboekenwinkel (mag dat een woord zijn?) met Dostejevski en Garcia Marquez en Jose Zorrilla (Don Juan). De dag erna vond ik een in een supermarkt supergoedkope werken van William Faulkner, Miguel Delibes, Graham Green en Shakespeare die ik niet kon laten liggen. Ik heb dus een kleine spaanstalige boekenkast opgebouwd (Dostejevski in Spaans gaat veel rapper dan in Russisch).
En verder was Marcela jarig (hoerahoera) en kwam ik erachter dat niet alleen Rammstein, maar ook Within Temptation hier superbekend is en er ook CDs van The Gathering rondzwerven. Veel gekker was het om op straat Def Rhymz te horen: Tot de grond, schudden met die kont, van links, naar rechts. En de muziek hier is zowiezo goed: naast de basanovas, die Marcela ook zelf zingt, en de klassieke collectie is de radio erg goed, met gisteravond een geluksmoment door een registratie van een concert van Radiohead. Daarbij heb ik dankzij mijn MP3speler een enerme hoeveelheid >muziek meegebracht. Genoeg voor maandenlang mijn dagelijkse dosis.


Reacties:
Bart op 28/11/2004
Wow.. dat moet wel vreemd om te horen zijn.. dat zelfs Within Temptation daar te horen is! Groeten vanuit Lekkerkerk! Bart

Siemen op 05/12/2004
De volgende zijn Frans Bauer en Jantje Smit met het Volendammer Volkslied? Leuk om te lezen al je verhalen, zal binnenkort ook eens bellen als mijn Spaanse eerste zinnetje mijn mond uit durft te komen ;)

Ben op 08/04/2005
Definitie van "leuke tweedehandsboekenwinkel" is een winkel vol met gelezen boeken.






Croatia
op 24/11/2004

Opvallend in deze stad is de grote Kroatische minderheid, die zich concentreert in de wijk waar ik woon. Catalina zit op een Kroatische school en leert ook (als keuzevak) de Kroatische taal.
De goudkoorts en explosief groeiende schapenteelt trokken veel Kroaten naar deze regio. De Chileense overheid heeft in haar streven dit gebied bewoond te maken (met niet-inheemsen) deze "pioniers" grond gegeven (de Chilenen controleren dit gebied pas sinds +/- 1850). Andere grote minderheden zijn de Duitse en de Engelse. Je ziet dan ook veel kinderen in Duits trainingspak als schooluniform.

De gemengdheid van de bevolking is goed terug te vinden op de begraafplaats. Hier liggen gedenktekens voor bemanningen van Engelse schepen en zijn heel veel Kroatische, Duitse en een paar Nederlandse namen te vinden. De begraafplaats is groot, indrukwekkend en mooi. Het deel met de rijkere en oudere graven is hoger gelegen, met grote familiegraven en dure tempeltjes. Het andere deel bestaat uit een soort flats, waar vijf tot tien kisten boven elkaar inpassen. Voor iedere dichtgemetselde kist is een klein altaartje ingericht, met fotos en persoonlijke dingetjes. Heel persoonlijk en aangrijpend.

Naast het dwalen door de stad en de omgeving en het leren van Spaans ben ik nu ook bezig met de voorbereidingen van mijn project. Ik heb vandaag mijn eerste mailtjes in het Spaans geschreven, naar regionale filmmakers voor relevante documentaires en naar iemand die op Isla Navarino een theater/circus project wil doen. Zijn begroting voorziet in rondvliegende, koortdansende, vuurspuwende jongeren, ik geef toch de voorkeur aan een wat goedkopere fysiek-theater variant. Maar goed, daar ga ik dus mijn eerste nuttige Spaanse gesprekken om voeren.



Reacties:
Mark op 25/11/2004
Klinkt echt heel leuk om een tijd in zon internationale stad te wonen. Moet trouwens heel erg onverwachts zijn dat de zuidelijkste stad van de wereld zo internationaal is. Boudewijn Buch beschrijft deze regio in het eerste deel van eilanden en zegt daar dat het gaat om een grote concentratie Joegoslaven. Blijkbaar zijn deze Joegoslaven die er al heel lang zullen wonen zo nationalistisch dat ze nu ineens Croatisch zijn geworden. Hee Crips, heb je er al eens over nagedacht een dagboek van je gehele reis bij te houden (of doe je dat al) dat kan namelijk echt fantastisch zijn (en ik ben helemaal gek op reisverslagen geworden dus zou het heel graag lezen). Enne wat is jouw adres daar voor eventuele kerstkaarten ed? groeten uit het druilerige Holland, Mark

Ike op 25/11/2004
Handig dat er zoveel Joegoslaven daar wonen. Als ik in maart die kant op kom heb ik nog iets aan mn Bulgaars (lijkt erg op Joegoslavisch)!!!

Chris op 27/11/2004
Ik weet mijn adres in Puerto Williams nog niet, je kan post sturen naar waar ik nu woon (contact), dat komt uiteindelijk wel aan. Ik hou krabbels bij, maar reis niet echt heel hard. Tip is het dagboek van Darwin: The voyage of the Beagle.






Sin asunto
op 20/11/2004

In Santiago vindt nu een belangrijke top voor de Asia Pacific Economic Coalition (APEC) plaats, waardoor alle niet-europese leiders hierheen komen (Poetin, Bush, leiders van China, Japan, ZKorea, Vietnam etc.). En vandaag vond een redelijk groot antiglobalistisch protest, inclusief rellen en vernielingen.
Maar goed, daar ben ik niet, in Punta Arenas is het gewoon rustig. Hier besteed ik het grootste deel van mijn tijd aan lessen en zelfstudie, verder speel ik toeristje (mogelijk: eilanden bezoeken, pinguins spotten) en zoek ik bruikbare informatie voor mijn project.

Deze stad is de belangrijkste van de regio, met 120.000 inwoners, alle provinciale overheidsgebouwen en zelfs een Nederlands consulaat. De straten zijn breed met lage huizen, deels in mediterane kleuren. De stad is redelijk rijk en goed onderhouden, net als de rest van Chili. Alleen in de buitenwijken ziet het er wat armoediger uit, en juist dat is wat je terugziet op mijn fotos.

In het algemeen mist Chili de verwachte Zuid-Amerikaanse stijl van leven, Chilenen zijn harde werkers en verschillen in vele opzichten maar weinig van Nederlanders, aleen zijn niet zo rijk en praten ze een taal die ik nog niet voldoende beheers. Wat het hier heel aantrekkelijk maakt is de omgeving, hier ten noorden Torres del Paine met zijn beroemde pieken, verder noordelijk een gebied vol meren en daartussen een groot stuk ongerepte en vrijwel onbereikbare natuur. Maar eerst zal ik verder naar het zuid-oosten gaan, met bergachtige eilanden en indrukwekkende gletsjers.


Reacties:
Marike op 21/11/2004
Hey Chris! Ik zie nu je site pas. Heb meteen een link gemaakt. Ben wel jaloers op de landschappen die je beschrijft. Wil je een pinguin voor me adopteren en hem Flappie noemen? Kus

Ike op 21/11/2004
Ik wil er ook een en noem hem Pieter!

Wouter op 22/11/2004
Misschien moet je Jos even laten langskomen, die heeft ervaring met het kidnappen van pinguins

Bart op 24/11/2004
Als je nog pinguins gaat spotten moet je wel even een foto maken, anders geloven we je niet ;-). Groet!






Op fietsie
op 20/11/2004

Verleden weekend heb ik mijn Nederlanderse nationaliteit eer aan gedaan en een fiets gehuurd, om naar een natuurgebied 8 km ten westen van hier te gaan.
De heenweg deed me twijfelen aan mijn conditie, handicaps waren de heuvels, slappe banden en het slechte weer (in Santiago stonden straten blank, hier was er slechts een gestage regen). Ik had geen kaart dus ben gewoon de goede kant op gegaan, over een niet geasfalteerde b-weg door de armere buitenwijken.
Gelukkig kwam ik inderdaad bij een (niet reguliere) ingang van het gebied aan, waar mijn lange wandeling door de heuvels van het voormalige mijngebied begon. Op de heenweg werd het uitzicht belemmerd door de wolken (zie foto), met af en toe een schim van een rots. Terug was het helderder en kon ik wel genieten van wijdse uitzichten. Misschien moet ik later met tent terugkomen, om dieper het gebied in te gaan. Er zijn trouwens ook groepskampeerterreinen, een ideale plek voor Buitenkunst in januari.



Reacties:
Geen





Fotos
op 16/11/2004

Het kostte wat moeite om het vanuit dit internetcafe voor elkaar te krijgen, maar voila: een zestal fotos.

Ik zal spoedig weer wat meer tekst schrijven, maar heb nu geen zin meer om langer achter deze computer te bivakkeren. Een paar kernwoorden om bij te blijven: met mountainbike en te voet naar nationaal park Magellanes voor mistig uitzicht, punta arenas met roosterstructuur waarin 120000 mensen leven, waarvan een groot deel jong is en veel op straat lijkt te zijn, veel straathonden ook, autobanden en helaas ook -accus op het strand, links rijdende autos, croatia, videos (veel disney in het spaans, maar ook Yellow Submarine), zon in noorden en zuidelijke sterrenhemel.


Reacties:
li op 16/11/2004
de samengevoegde ervaringen van Balkan en Patagonie geven vast voldoende input voor jarenlang Zuur. is het vrolijk in Chili of overheerst ook daar de melancholie?

Anne op 16/11/2004
Jemig Chris, nu ik je site lees besef ik het me pas goed: ik mis je! Wat een grote wereld. En alles is zo ver. Wat goed van je dat je op reis bent gegaan. liefs.






El fin del mundo
op 10/11/2004

Het einde der wereld, het meest zuidelijk bewoonde deel van de aarde, waar de twee grootste oceanen van onze planeet samenkomen, ze zijn er trots op hier. Het is ook mooi om op het verlaten strand te staan, zuidwaarts te kijken en te weten dat alleen de schimmig opdoemende eilanden en het water Punta Arenas van Antartica scheiden. Maar straks op Isla Navarino ligt in het zuiden alleen nog Kaap Hoorn en ben ik echt (echt echt) op het meest zuidelijk bewoonde stukje aarde.


Reacties:
Stef van Dongen op 10/11/2004
Hoi Chris, klinkt allemaal heel vertrouwd. Ik hoop dat het allemaal goed met je daar en hou ons op de hoogte! Je Enviu genoten!






Punta Arenas
op 09/11/2004

Na een lange reis ben ik aangekomen in Punta Arenas. Vanuit Santiago ben ik slapend naar Puerto Montt gereisd, 16 uur in een goede bus. Het was goed hier een tussenstop te maken, heerlijk gezeten aan het water, met heel veel jongeren, djembees op de achtergrond en uitzicht op mooie sneeuwtoppen. Een goed restaurant en een goed bed waren natuurlijk ook belangrijk, voordat ik mijn lange busreis naar Punta Arenas startte.
Deze stad is nogal geisoleerd, om erheen te komen moet je een dure vlucht op boottocht maken (250 euro) of, zoals ik deed, 34 uur lang in de bus zitten (voor maar 50 euro). Deze bus ging door Argentinie, dwars door Patagonie. Vooral het eerste stuk was heel mooi, de Andes (een laag deel) en westelijk Patagonie, veel rotsige sneeuwtoppen. Een zonsondergang die deed denken aan Lac Blue (voor ingewijden), super. Helaas was het toen donker, maar om 6h00 werd ik weer wakker voor de schitterende zonsopgang aan de oostkust van Argentinie. De rest was voornaamlijk zuidwaarts door het droge, steppe-achtige landschap.

In Punta Arenas woon ik bij Marcela, mijn Spaanse taaldocente, haar moeder en haar dochter (8). Ik deel de keuken en woonkamer met mijn nieuwe huisgenoten. Aan tafel moet ik Spaans spreken, wat hopelijk snel beter gaat. De moeder leert Duits vanwege (oa) Schubert, maar mijn Spaans is al beter! Mercela spreekt zeer goed Engels, zij is docente en ook tourleider, dus weet echt alles van de gehele omgeving en kent iedereen. Handig!

Ik heb nu ook een adres, dat ik online zal zetten. Kom maar op met potten pindakaas, pepernoten, zaterdagNRCs of andere leuke post!



Reacties:
Li op 09/11/2004
Nou zo te lezen heb je het aardig voor elkaar, gelijk drie vrouwen die voor je zorgen! Die busreizen lijkenme wat minder, maar het uitzicht maakt me wel afgunstig! In vind wel dat je een beetje moet lijden voor we pindakaas gaan sturen! Groet Lya

op 10/11/2004


Bart Roorda op 10/11/2004
Zo te horen gaat het allemaal heel goed! Veel plezier/succes! En geloof me.. de zaterdagNRC wil je nu niet lezen.. Groet! Bart

Karen op 10/11/2004
Fijn dat je op je bestemming bent, en wat een prachtige reis! We zitten met smart op je adres te wachten. Rest via de andere mail. Liefs, mamma






Lente in Santiago
op 04/11/2004

Na een lange reis (27 uur + 24 uur vertraging) ben ik gisterochtend aangekomen in Santiago, Chile. Het is hier lente: 21 graden, zon, festivals, verliefde stelletjes en straatmuzikanten. Vanaf een heuvel in het centrum is de stad mooi te overzien. De stad is niet echt groot, de mensen zijn vriendelijk en overal zijn de sneeuwtoppen van de Andes op de achtergrond te zien.

Vanavond ga ik alweer weg, met de bus naar Puerto Montt (16 uur). Daar zal ik ook een nacht blijven, om vervolgens door te reizen naar Punta Arenas, met bus (35 uur) of boot (nog langer). In deze stad zal ik Spaans leren, hard nodig hier. Pas begin december reis ik door naar mijn eindbestemming, Puerto Williams.


Reacties:
Mark op 05/11/2004
Ga je zelf nog naar de Andes of voort de busreis je 2000 km langs de kust?

Chris op 10/11/2004
door Andes in een laag deel, ter hoogte van Osorno. Ik geloof dat we niet hoger dan 1500 meter zijn gegaan. Maar dit deel heeft ook op lage hoogte bizarre toppen. Op terugweg ga ik misschienn nog richting de hoogste bergvan Zuid-Amerika, net over d grens ter hoogte van Santiago, bijna 7000 meter.






Af
op 03/10/2004

Mijn website is af! Nog een maand, dan zal ik hem gebruiken zoals bedoeld. Tot die tijd weinig berichtjes, maar wel informatie over wat ik van plan ben.


Reacties:
karen roorda op 03/10/2004
Reactie 1! Het ziet er goed uit, al veel informatie. Ik denk dat iedereen de site met veel belangstelling zal bekijken. Je moeder ;-)

ike op 04/10/2004
pinguins!!!

li- op 06/10/2004
Nora op 20/10/2004
Whoepie, Dat ziet er hip uit!! Tot de 29e

Markje op 04/11/2004
Hee Crips, Ga je zeker volgen. Wat wel een beetje curieus was dat je ons eigen 9-11 (2-11) niet hebt meegemaakt. Wat een rampdag was dat. Eerst wordt onze vrijheid van meningsuiting vermoordt en dan wordt de grootste &*(^&@ aller tijden voor een tweede keer president van de US. Maar goed genoeg politiek geleuter. Heel veel pelzier en mooie ervaingen in Chili, ik ga dit zeker bekijken.

Diedel op 08/11/2004
He Chrisje!!! Ik kan niet anders dan me in eerste instantie even bij Mark aansluiten, wat een bende hier in Nederland nu jij weg bent, kom terug en red ons!!! En je bent een held dat je Pinguins bobenaan hebt gezet!! Grts, Diedel!





 



Berichten